Kategori: Makaleler

Sosyoloji Nasıl Bir Bilimdir? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bazen düşünürken, insanların neden belirli şekillerde davrandığını, bir kalabalığın içinde kaybolmuşken bile nasıl bir arada hareket ettiklerini sorgularım. Neden bazen kalabalıklar içinde yalnız hissederiz? Ya da tek başımıza bir grup dinamiğini değiştirebilir miyiz? Bu sorular, sosyal etkileşimin ve insan davranışlarının ardındaki derin dinamikleri keşfetmeye yönelik bir arayışın başlangıcıdır. İnsanları anlamak, yalnızca bireysel düşüncelerini ya da duygusal hallerini çözmekle kalmaz, aynı zamanda toplumsal yapıları, normları ve etkileşimleri anlamayı da gerektirir. İşte tam bu noktada sosyoloji devreye girer. Sosyoloji, insanların toplumsal yapılar içinde nasıl davrandığını inceleyen bir bilim dalıdır, ancak bu sadece toplumsal normlar…

Miras Paylaşım Oranları: Toplumsal Dinamikler ve Eşitsizlik Üzerine Bir Bakış Miras, sadece maddi bir aktarım aracı olmanın çok ötesindedir. O, bireylerin yaşamları boyunca oluşturdukları değerlerin, ilişkilerin ve kültürel mirasların bir yansımasıdır. Toplumlar, bu mirası paylaşma biçimlerinde derin bir şekilde toplumsal yapıları, normları ve değerleri yansıtır. Miras paylaşım oranları, bu yapıları anlamak için önemli bir penceredir. Toplumsal adalet, eşitsizlik ve cinsiyet rolleri gibi kavramlar, mirasın paylaşılma biçimini şekillendiren unsurlardır. Peki, miras paylaşım oranları nasıl hesaplanır? Bu sorunun cevabı, yalnızca yasal düzenlemelerle değil, aynı zamanda kültürel, sosyoekonomik ve politik faktörlerle de şekillenir. Gelin, bu karmaşık süreci birlikte inceleyelim. Miras Paylaşımının Temel Kavramları…

Melek Tavus Ne Demek? Tarihsel ve Kültürel Bir Keşif Bir sabah, akşamdan kalma rüyaların etkisiyle gözlerini açtığında, aklına takılan bir şey vardı: Melek tavus… Bir yandan kulağa zarif ve etkileyici gelen bir ifade, bir yandan ise bilinmeyen bir anlam taşıyor gibiydi. Gerçekten de “melek tavus” deyimi, ne anlam ifade ediyordu? Çoğu insan, bir an için bu ifadeyi duyduğunda, tavus kuşunun o büyüleyici tüylerini hayal eder, belki de bir tür mistik bir varlık arzusuyla “melek” sözcüğünü birleştirir. Peki, kelimenin tam anlamıyla ne demekti ve bu kavram nasıl evrilmişti? Bu yazıda, “melek tavus”un ne anlama geldiğini tarihsel bir bakış açısıyla keşfedecek, kültürel…

Lavi Ne Demek? TDK ve Felsefi Bir Keşif Bir kelimenin anlamı, sadece dilin taşıdığı anlamdan ibaret midir? Bir dildeki her bir kelime, toplumsal yapıyı, kültürel değerleri ve hatta bireysel düşünüş biçimlerini nasıl etkiler? İşte bu sorular, kelimelerin ve anlamlarının insan yaşamındaki rolünü sorgulamaya yönelttiğinde, felsefi bir keşif başlar. Bugün, “lavi” kelimesi üzerinden, bir anlamın ötesinde ne tür bir derinlik arayışına girebileceğimizi, etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi açılardan incelemeye çalışacağız. Lavi kelimesi, Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre “bir tür çalgı” anlamına gelir. Ancak, bir kelimenin anlamının sadece teknik tanımlardan ibaret olmadığını unutmamalıyız. Bir kelimenin taşıdığı anlam, toplumsal ve bireysel düzeyde…

Sülün Argoda Ne Demek? Kayseri’nin o dar, karanlık sokaklarında, ne kadar adım atsak da bir türlü uzaklaşamadığımız o eski arkadaşımın sesi hala kulaklarımda. O zamanlar, hayatımda en büyük heyecanı arkadaşlarla vakit geçirmek ve yeni kelimeler öğrenmek oluşturuyordu. Bazen bu kelimeler, sıradan, basit ve tamamen anlamını bilmediğimiz şeylerdi. Ama bazen de öyle kelimeler vardı ki, onlar bizi başka dünyalara sürüklüyordu. İşte o kelimelerden biri de “sülün” idi. Sülün. Bu kelime, her ne kadar Kayseri’de sıkça duysam da, bir gün gerçek anlamını öğrenene kadar içimde bir eksiklik hissi yaratmıştı. O an, hayatımın dönüm noktalarından birine dönüşecekti. O Anı Hatırlıyorum: Sülün ve O…

Savan Biyomu Hangi Bölgelerde Görülür? Geleceğe Yönelik Bir Bakış Bugün, teknoloji dünyasında her şey hızla değişiyor. Yapay zekâ, sürdürülebilirlik, iklim değişikliği gibi konular hayatımızı her geçen gün daha fazla şekillendiriyor. Bir sabah ofise giderken, aklımda bir soru belirdi: “Savan biyomu hangi bölgelerde görülür?” Bu soru, aslında biyoçeşitlilik ve ekosistemler hakkında daha büyük düşünmemi sağladı. Hani, teknolojiyle o kadar meşgulüz ki, doğayla olan bağlantımızı çoğu zaman unutur gibi oluyoruz. Ama bir yandan da, gelecekte tüm bunların bizim gündelik hayatımıza, işimize ve ilişkilerimize nasıl yansıyacağını merak ediyorum. Çünkü geleceğe dair en büyük endişelerimden biri, doğa ve insan arasındaki ilişkinin giderek nasıl evrileceği.…

ODTÜ Hazırlık Hangi Seviye? ODTÜ, Türkiye’nin en prestijli üniversitelerinden biri ve her yıl binlerce öğrenci burada eğitim görmek istiyor. Ancak, ODTÜ’ye kabul edilenlerin büyük bir kısmı, dil seviyesinin yeterliliği konusunda şüpheler taşıyor. İşte burada devreye ODTÜ’nün hazırlık sınıfı giriyor. Ama ODTÜ hazırlık hangi seviyede? Bu soruyu sorarken, kafamda bir sürü farklı bakış açısı birbirine karışıyor. Bir yanda analitik, bilimsel bakış açım; diğer yanda ise duygusal ve insani yaklaşımım var. Hadi, bu soruyu daha derinlemesine inceleyelim. İçimdeki Mühendis: ODTÜ Hazırlık, Standart Bir Dil Seviye Testi Gibi İçimdeki mühendis, konuyu net bir şekilde analiz etmeye çalışıyor. ODTÜ’nün hazırlık sınıfı, aslında üniversiteye başlamadan…

Hayvanların Neslinin Tükenmesinin Ya Da Azalmasının Nedenleri Nelerdir? Hayvanların neslinin tükenmesinin ya da azalmasının nedenleri, bazen bilimsel terimlerle çok ciddiyetle anlatılıyor ama ben, burada işin biraz daha mizahi yönüne odaklanmak istiyorum. Çünkü, her şeyin ciddi bir boyutu olduğu gibi, bazen de kafamızda biraz eğlenceli soru işaretleri oluşturmak insanı rahatlatabiliyor. İzmir’de yaşıyorum, geçenlerde arkadaşlarla sahilde yürüyüş yaparken bir kuş grubu gördük. “Bu kuşlar da son zamanlarda fazla eğilimli,” dedim, “Önce insan gibi davranıp sonra uçarak kayboluyorlar. Neyse ki hala özgürler.” Ama bir anda aklıma geldi: Hayvanların neslinin tükenmesinin ya da azalmasının nedenleri nelerdir? İşte bu soruyu kafamda 1-0 önde düşünmeye başladım.…

Serum Fizyolojik Göz Kuruluğuna İyi Gelir Mi? Psikolojik Bir Bakış Açısıyla Gözlerimiz, çevremizdeki dünyayı algılamamıza yardımcı olmanın ötesinde, duygularımızı, içsel durumumuzu ve zihinsel sağlığımızı da yansıtan birer pencere gibidir. Göz kuruluğu, çoğu zaman fiziksel bir rahatsızlık olarak algılanırken, bu durumun arkasındaki psikolojik süreçleri keşfetmek, daha derinlemesine bir anlayış geliştirmemize olanak tanıyabilir. Serum fizyolojik gibi basit çözümler, göz kuruluğu için yaygın bir tedavi yöntemi olmasına rağmen, bu durumun yalnızca fiziksel boyutuyla ilgilenmek yerine, zihinsel ve duygusal açıdan nasıl şekillendiğini de düşünmek gerekir. Bir soru ortaya çıkıyor: Serum fizyolojik göz kuruluğuna gerçekten iyi gelir mi, yoksa bu durumun ardında daha karmaşık, psikolojik…

Sakarya’da Güneş Kaçta Doğuyor? Zaman, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerine Siyasal Bir Düşünce “Sakarya’da güneş kaçta doğuyor?” sorusu ilk bakışta masum, teknik ve hatta gündelik bir merak gibi durur. Oysa bu soruyu biraz kurcaladığımızda, zamanın kim tarafından tanımlandığına, gündelik hayatın nasıl düzenlendiğine ve bu düzenin arkasında hangi güç ilişkilerinin yattığına dair çok daha geniş bir siyasal tartışmanın kapısı aralanır. Güneşin doğuşu doğanın bir gerçeğidir; fakat bu doğuşun saatle, takvimle ve gündelik ritimlerle ilişkilendirilmesi bütünüyle toplumsal ve politiktir. Tam da bu nedenle, Sakarya’da güneşin kaçta doğduğu meselesini iktidar, kurumlar, ideolojiler, yurttaşlık ve demokrasi ekseninde düşünmek, beklenmedik ama verimli bir analiz alanı…